Çocuklarda Paylaşma Davranışı

Çocuklarda Paylaşma Davranışı

2-6 yaş arasında benmerkezci bir düşünce yapısına sahip olan çocuklar genellikle etrafındaki her şeyin ona hizmet etmesini bekler. Başkalarının fikirleri ve hissettikleri çocuk tarafından göz ardı edilir. Paylaşmayı bilmez, kimsenin oyuncaklarıyla oynamasına izin vermez. Hatta kendi oyuncaklarını vermediği gibi başkalarının eşyalarına da sahip olmayı ister.

Üç yaşına doğru çocuk artık sosyalleşmeye, paylaşmanın mecburi olduğu ortamlara girmeye başladıkça, paylaşımla ilgili krizler de yaşanmaya başlar. Bugüne denk sadece kendine dönük olan algıları hızla başkalarına ve başkalarının isteklerine yönelmek zorunda kaldığında, bocalaması ve bu yeni durumdan rahatsızlık duyması oldukça normaldir. Peki, çocuğun paylaşma davranışını öğrenmesi için neler yapılabilir?

Zaman verin: Çocuğunuzun bir anda eşyalarını paylaşmasını beklememelisiniz. Paylaşma, zaman içinde öğrenilen ve geliştirilen bir kazanım ise çocuğa da bu zamanı tanımak gerekir. Her çocuğun bulunduğu ortam farklı olduğu için tanınması gereken zaman da farklılık gösterecektir.

Adım Adım İlerleyin: Anne-baba olarak ilk önce yapılması gereken şey çocuğun mülkiyet kavramıyla tanışmasını sağlamaktır. Mülkiyet, aidiyet, sahip olma gibi kavramlarla tanışmayan çocuk için bir üst seviye olan paylaşma davranışına geçmek daha zor olacaktır. Dolayısıyla öncelikle çocuğun kendisine ait olan eşyaların farkında olmasını ve bunlara karşı bir aidiyet duygusu geliştirmesini sağlamalısınız.

İzlendiğinizi unutmayın: Evde her hareketinizi radar gibi takip eden bir ufaklığın olduğunu unutmayın ve bu gözlenme durumunu fırsata dönüştürmeye çalışın. Örneğin, çocuğunuzun çantanızı izinsiz karıştırmasını istemiyorsanız siz de eşinizin çantasını açarken izin istemelisiniz. Birbirinizin özel eşyalarına saygı göstermek gibi davranışlar çocuğunuzun mülkiyete saygı duymayı ve empati kurmayı öğrenmesin sağlayacaktır.

Ödünç vermek, geri almak gibi kavramları öğretin: 2-3 yaşında bir çocuk için oyuncağını, eşyasını başka biriyle paylaşmak onun için kaybetmekle eşdeğerdir. Dolayısıyla oyuncağı kendi elinde ve kontrolünde değilse onu yitirdiğini düşünür. Çocuğu asıl kaygılandıran da bu yitirme duygusudur. Ödünç vermek, geri almak, paylaşmak, iade etmek gibi kavramları günlük yaşantınızda sık sık kullanmak ve davranışlarla pekiştirmek çocuğun bu kelimeleri daha kolay anlamasını sağlayacaktır.

Duygusunu anlayın: Çocuk evde kendisine ait olan bir şeyi başkasıyla paylaşmak istemediğinde kızgın ya da üzgün olabilir. Bu durumda çocuğun duygularını anlamak ve onunla dertleşmek genellikle onu rahatlatır. Anlaşıldığını hisseden çocuk savunmayı ve hırçınlığı bırakıp duygularını daha rahat ifade edecektir.

Önlem alın: Çocuğun iyi gözlemlenmesiyle anne-baba olarak gerekli hazırlıkları yaptığınızda, çoğu sorun daha oluşmadan engellenecektir. Örneğin;

  • Misafirliğe giderken orada yaşanabilecek olası bir paylaşım krizine karşı, evden çocuğun sevdiği birkaç parça oyuncağı çantaya koymak faydalı olacaktır.
  • Eve misafir gelmeden önce favori oyuncakları çocuğunuzla birlikte kaldırabilirsiniz.
  • Kendinize yapılmasını istediğiniz gibi davranın. Eğer bir şeyi paylaşmasını istiyorsanız önceden sorun ve çocuğu bu duruma zorunlu tutmayın.

İş bölümü yapın; İş bölümü veya görev dağılımı da dolaylı olarak paylaşımın içinde yer aldığından, somut olmayan paylaşımlara da önem verilmelidir. Evde küçük iş bölümleri yapılması, çocuğun yaşına uygun sorumluluklar verilmesi, duyguların paylaşılması, eşyaların birlikte düzenlenmesi gibi günlük yaşamın içindeki diğer farklı paylaşımlara önem verilmelidir.

Bekleyin; Çocukların oyun sırasında çekişmeleri ve anlaşmazlığa düşmeleri durumunda, sorun çok fazla büyümedikçe müdahale etmemeye özen gösterin. Böylece çocukların kendi çözümlerini bulmalarına da fırsat tanımış olacaksınız. İlk zamanlar gözyaşı ve birinin annesinin kucağına koşmasıyla dramatik bir şekilde sona eren oyunlar, bir süre sonra daha farklı çözümlerle devam edebilir.

 

KAYNAK: Tuğçe Acaröz Oğuz, Çocuğunuzu Anlamak 1, Mikado Yayıncılık

Makalemizi Faydalı Buldunuz Mu ?

Aşağıdaki yıldızlara tıklayarak oyunuzu verin.

Makelemiz 23 okuyucumuzun oyuyla 5 üzerinden 5 puan almıştır.

Kategoriler
Öne Çıkanlar
Sizi Arayalım